قیمت دلار در بازار آزاد ایران از مرز «۱۰۰ هزار تومان» گذشت؛ نرخ تورم برای ششمین ماه متوالی افزایش یافت

دلار

منبع تصویر، Getty Images

با افزایش نگرانی‌ها درباره تحولات روزهای آینده، قیمت دلار در معاملات امروز بازار آزاد ایران، مرز ۱۰۰ هزار تومانی را رد کرد. آخرین باری که نرخ دلار به بالای این رقم رسیده بود، اواخر اسفند ماه پارسال بود.

بر اساس گزارش‌ها از تهران در معاملات امروز قیمت دلار بین ۱۰۰ هزار تومان تا کمی بیش از ۱۰۱ هزار تومان متغیر بوده است.

امروز هر یورو به بالای ۱۱۷ هزار تومان و هر پوند انگلیس هم ۱۳۶ هزار تومان معامله شده است.

هر سکه طلا-طرح جدید- هم در پایان معاملات امروز به بالای ۹۱میلیون تومان رسید.

همزمان نرخ تورم در مرداد ماه برای ششمین ماه پیاپی افزایش یافت؛ مرکز آمار ایران اعلام کرده که نرخ تورم دوازده ماه منتهی به مرداد به ۳۶/۳ درصد رسیده است.

طبق برآورد مرکز آمار، قیمت نان و غلات (شامل برنج) در مردادماه به طور متوسط ۷/۸ درصد بیشتر از تیرماه و تقریبا دو برابر مردادماه سال قبل بود.

به گفته مرکز آمار ایران، در کل قیمت مواد غذایی ظرف ۱۲ ماه گذشته به طور متوسط یک‌ونیم برابر شده است.

طبق این بررسی، هزینه آب، برق و سوخت هم ظرف یک ماه بیش از هفت درصد افزایش یافته است.

نگرانی از اتفاقات پیش رو در روزهای آینده از جمله احتمال فعال شدن مکانیسم ماشه و بازگشت تحریم‌های بین‌المللی، به افزایش تقاضا در بازارهای ارز و طلا منجر شده است.

اواخر اسفند ماه پارسال، قیمت دلار آمریکا به ۱۰۰ هزار تومان رسید و تا بالای ۱۰۵ هزار تومان هم پیش رفت که رکورد جدیدی برای افت ارزش ریال رقم زد.

در آن زمان افزایش تنش‌ ایران و آمریکا در پی اظهارات دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، به افزایش تقاضا دامن زده بود.

آقای ترامپ هشدار داده بود که ایران مسئولیت هرگونه حمله حوثی‌هاست که به گفته او پیامدهایی «وخیم» برای جمهوری اسلامی به دنبال خواهد داشت.

جهش امروز بازار ارز و طلا به نگرانی از فعال شدن مکانیسم ماشه باز می‌گردد. بریتانیا، فرانسه و آلمان تا پایان ماه اوت (چهار روز دیگر) به ایران مهلت داده‌اند که راه‌ حل دیپلماتیکی برای پرونده هسته‌ای خود پیدا کند وگرنه مکانیسم ماشه را فعال خواهند کرد.

این مکانیسم برای بازگشت خودکار تحریم‌‌های بین‌المللی در قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل متحد گنجانده شده است.

خط خاکستری

بهرنگ تاجدین، خبرنگار اقتصادی بی‌بی‌سی

جهش نرخ ارز نشان‌دهنده بدبین‌تر شدن بازار به آینده اقتصاد ایران است.

اگرچه تحریم‌های سازمان ملل - که با مکانیسم ماشه برمی‌گردند - خرید نفت یا فروش کالاهای غیرنظامی به ایران را ممنوع نمی‌کنند، ولی زمینه را برای تحریم گسترده‌تر ایران از سوی کشورهای مختلف جهان فراهم می‌کند.

در چنین شرایطی ممکن است بعضی از شرکت‌ها و بانک‌هایی که تا الان با ایران کار می‌کنند، عطای آن را به لقایش ببخشند یا دست‌کم بابت افزایش ریسک جریمه و مجازات، کارمزد یا تخفیف بیشتری از طرف‌های ایرانی طلب کنند.

در مجموع، بازگشت تحریم‌های شورای امنیت نشانه‌ای جدی از افزایش تنش‌ها و دشوارتر شدن فضای کسب‌وکار برای دولت و بخش خصوصی ایران است و افزایش قیمت ارز در بازار، واکنش منطقی به این شرایط است؛ نه واکنشی احساسی و ناشی از «عوامل روانی» موهوم.

.

ایران می‌گوید متوجه پیامدهای «نامطلوب» فعال شدن این مکانیسم هست و سعی خواهد کرد جلوی این اتفاق را بگیرد. تهران در عین حال تاکید دارد که در شرایط فعلی، توسل به مکانیسم ماشه «هیچ مبنای حقوقی، سیاسی و اخلاقی ندارد».

بحران‌های ارزی در ایران در دولت‌های مختلف طی دهه‌های مختلف همزمان با تحریم‌ها ادامه داشته اما این وضعیت در دوران ریاست جمهوری مسعود پزشکیان در بیش از یک سال پیش عمیق‌تر شده است.

نرخ دلار در بازار آزاد ایران در زمان آغاز به کار دولت آقای پزشکیان حدود ۶۰ هزار تومان بود.

اتفاقات اخیر در حالیست که بازار مسکن ایران که در سال‌های اخیر جهش مستمر و افسارگسیخته قیمت‌ها را تجربه کرده بود، پس از جنگ با افت قیمت‌‌ها در بعضی مناطق به دلیل افزایش فشار عرضه و کاهش تقاضا روبرو شده است.